AJCI, Cilt 4, Sayı 1 (2010)

YAŞLI HASTALARDA CERRAHİ SONRASI MORTALİTEYE ETKİ EDEN FAKTÖRLER

Burhan MAYİR, Özcan ALTINEL, İsmail Hakkı ÖZERHAN, Nail Ersoz, Ali HARLAK, Zafer KILBAŞ, Taner ÇOLAK, Okan ERDOĞAN

Özet


Amaç: Bu çalışmada yaşlı hastalarda cerrahi sonrası mortaliteyi etkileyen faktörleri belirlemektir.Durum Değerlendirmesi: Yaşlı hastalarda cerrahi sonrası morbidite ve mortalite genç hastalara göre daha yüksektir. Yüksek morbidite ve mortalitenin sebebi yandaş hastalıklara ve malnutrisyona bağlanmaktadır. Yaşın tek başına olumsuz bir faktör olmadığı ileri sürülmektedir.Yöntem: Eylül 2003-Eylül 2004 tarihleri arasında ameliyat edilen 65 yaş ve üstü 297 hasta çalışmaya dahil edilerek hastalara ait ameliyat öncesi, sırası ve sonrası bilgiler kaydedildi.Bulgular: Hastaların yaş ortalaması 72 idi. En sık uygulanan ameliyatlar safra kesesi ve yolları(%22,6), fıtık(%18,9), kolon ve rektum(%17,5), üst gastrointestinal sistem(%15,8) cerrahisi idi. Morbidite elektif ve acil ameliyatlar için sırasıyla %15,3 ve %27,7, mortalite ise %2,6 ve %13,9 idi. Tek yönlü analizde beslenme durumu, ASA skoru, albümin düzeyi, kreatin düzeyi, hemoglobin değeri, laparotomi varlığı, operasyonun acil yapılması, operasyon sonrası faktörlerden ise reoperasyon varlığı ve komplikasyon varlığı mortaliteyle ilişkili olarak saptandı. Çok yönlü analizde ise sadece beslenme durumu, albümin düzeyi ve kreatin düzeyi mortaliteyle ilişkili olarak bulundu. Yaşın tek başına mortalite üzerine bir etkisi saptanmadı.Sonuçlar: Yaşlı hastalarda cerrahi mortaliteyi etkileyen en önemli faktörler beslenme durumu, ameliyat öncesi albümin ve kreatin düzeyidir. Yaşlı hastalarda ameliyat öncesi bu faktörlerin göz önünde bulunarak önlem alınması ile mortalite oranın düşürülebileceğini düşünmekteyiz.

Tam Metin: PDF